Περιφέρεια: Έθαψε κάθε ελπίδα για τη δημιουργία Περιαστικού Πάρκου – τοπόσημου για την πόλη

Περιαστικό Πάρκο Πολιτισμού

Η χτεσινή ανακοίνωση από τον Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας Νεκτάριου Φαρμάκη για την ανάπλαση της βόρειας εισόδου της Πάτρας κάθε άλλο παρά χαμόγελα μπορεί να σκορπά αλλά αποτελεί ένα ακόμα πλήγμα για την πόλη. Αλλαγή σχεδίων που συνδέονται και με την επιλογή της κυβέρνησης για μη υπογειοποίηση της σιδηροδρομικής γραμμής στο συγκεκριμένο τμήμα.

Αναφερόμαστε στη μετατροπή της βόρειας εισόδου της Πάτρας σε ένα πάρκο που επρόκειτο να «συνδέει» τις δύο πλευρές της σημερινής εθνικής οδού με το αρχαιολογικό μουσείο της πόλης, με έτοιμες αρχιτεκτονικές μελέτες. Θα αποτελούσε ένα από τα σημαντικότερα έργα «νέας γενιάς» για την αχαϊκή πρωτεύουσα, δημιουργώντας ένα ξεχωριστό τοπόσημο. Το έργο προγραμματιζόταν να ενταχθεί και να χρηματοδοτηθεί από το επόμενο ΕΣΠΑ, από το 2021, έστω και αν μέχρι τότε δεν έχει λήξει ουσιαστικά η περίοδος του σημερινού ΕΣΠΑ (λήγει στα τέλη του 2023).

Ένα έργο που αναμενόταν να αλλάξει καθοριστικά τη φυσιογνωμία της βόρειας πλευράς της αχαϊκής πρωτεύουσας, να αναβαθμίσει τις γύρω συνοικίες της Ανθούπολης, του Ζαβλανίου και της Αγυιάς και να αποτελέσει έναν «πνεύμονα» πρασίνου και αναψυχής για το σύνολο των πολιτών της περιοχής, και όχι μόνο.

Στόχος ήταν η ανάπλαση της περιοχής πέριξ του Αρχαιολογικού Μουσείου Πατρών και η ενοποίηση των σημείων αρχιτεκτονικού και ιστορικού ενδιαφέροντος που εντοπίζονται σε ακτίνα 500 μέτρων από αυτό, με σκοπό την ανάδειξη της περιοχής.
Οι χώροι που επρόκειτο να αναδειχθούν και να αξιοποιηθούν, όταν θα υλοποιείτο το σχέδιο, όπως ανάφερε η μελέτη ιδεών για την ανάδειξη της βόρειας εισόδου της πόλης των Πατρών είναι (από το 2017):

  • η Ρωμαϊκή Γέφυρα,
  • το αρχαιολογικό Μουσείο Πατρών και
  • το Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας: Ινστιτούτο Προστασίας Φυτών Πάτρας.

Ουσιαστικά, η μελέτη περιλαμβάνει και τη διασύνδεση δημόσιων κτιρίων και συγκεκριμένα: το κτίριο έδρας της Περιφέρειας (Ν.Ε.Ο. Πατρών-Αθηνών 32), το κτίριο της Διεύθυνσης Περιβάλλοντος και η Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας (Παπαδιαμάντη 14 και Αρέθα), η Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής της Π.Ε. Αχαΐας στο κτίριο της πρώην Γεωργικής Σχολής (Πανεπιστημίου 171), το ΕΘΙΑΓΕ, το  Α’ Αστυνομικό Τμήμα Πατρών, το 1ο Γενικό Λύκειο Πάτρας (Πανεπιστημίου), το 15ο Γυμνάσιο Πάτρας, το 34ο Δημοτικό Σχολείο και 39ο Νηπιαγωγείο.

Περιαστικό Πάρκο Πολιτισμού

Το πάρκο σχεδιαζόταν να περιλαμβάνει το σύνολο του σημερινού περιβάλλοντος χώρου του αρχαιολογικού μουσείου Πατρών, το οικόπεδο που σήμερα αφήνονται αστυνομικά και άλλα οχήματα επί της οδού Αμερικής, καθώς και το σύνολο του κενού χώρου από την «κάτω» πλευρά του δρόμου, όπου βρίσκεται το Ινστιτούτο Προστασίας Φυτών (το οποίο μπορεί να συνεχίσει την λειτουργία του).

Θυμίζουμε ότι η πρώην υπουργός Προστασίας του Πολίτη Όλγα Γεροβασίλη παρουσιάζοντας το «ολοκληρωμένο πρόγραμμα για τη στέγαση των αστυνομικών υπηρεσιών», είχε ανακοινώσει ότι βρισκόταν σε «καλό δρόμο» η διαδικασία για την παραχώρηση ακινήτου εκ μέρους του Δήμου Πατρέων και την ανταλλαγή του με το οικόπεδο ιδιοκτησίας της ΕΛΑΣ, κάτι που θα επέτρεπε να απελευθερωθεί ο χώρος πέριξ του Αρχαιολογικού Μουσείου της Πάτρας και να αναπτυχθεί εκεί το Περιαστικό Πάρκο που σχεδιάζει η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας.

Και δεν ήταν μια υπόθεση μόνο στα… χαρτιά, καθώς ήδη από το 2017 από την Εκτελεστική Επιτροπή της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας είχε εγκριθεί η πρόταση για την «Ενοποίηση σημείων ενδιαφέροντος και ανάπλαση της περιοχής πέριξ του Αρχαιολογικού Μουσείου Πατρών».

Video

Το περιεχόμενο των προτάσεων για το Περιαστικό Πάρκο της Πάτρας

Το πρώτο βραβείο είχε απονεμηθεί στην ομάδα μελέτης που απαρτιζόταν από τον αρχιτέκτονα μηχανικό Δημήτριο - Ίφιτο Ζησιμόπουλο, και τις φοιτήτριες αρχιτεκτονικής Ευαγγελία Βουκελάτου, Κωνσταντίνα Κουτούλα, Ανδρομάχη Ροδοπούλου και την εξωτερική συνεργάτη αρχιτέκτονα - μηχανικό Αναστασία Καντιδάκη.

Η πρόταση επιχειρεί να παραγάγει ένα νέο παράδειγμα δημόσιου χώρου, στο οποίο συνδυάζονται η Φύση, η Γνώση και ο Πολιτισμός, συνθέτοντας ένα ζωντανό αστικό περιβάλλον και ένα νέο κέντρο για τη Βόρεια Πάτρα.

Η κεντρική ιδέα για την αρχιτεκτονική των παρεμβάσεων ξεκινά από την αναφορά στο γραμμικό πρανές που διαχωρίζει Άνω και Κάτω Πόλη του Ιστορικού Κέντρου της Πάτρας και τον τρόπο που έχει διαμορφωθεί διαχρονικά ως σύνθετο περιβάλλον, όπου φυσικό και τεχνητό έδαφος συνυπάρχουν σε ενιαίες αστικές δομές - ως πρότυπο αλληλεπίδρασης ανάμεσα στις αστικές ανάγκες και το ανάγλυφο.

Συνολικά η πρόταση σχηματίζει ένα πολύπλοκο δίκτυο δημόσιων χώρων, δημόσιων κτιρίων και αστικών υποδομών.

Το δεύτερο βραβείο στην ομάδα μελέτης που αποτέλεσαν οι αρχιτέκτονες μηχανικοί Αγάπη Πρωΐμου, Ελευθέριος Μιχαλούτσος, Αλεξάνδρα Στράτου, η φοιτήτρια αρχιτεκτονικής Μαρία - Κωνσταντίνα Παπαδέα και ο φοιτητής αρχιτεκτονικής Λάζαρος Κολαξής.

Η Νέα Εθνική Οδός Αθηνών - Πατρών είναι ο κύριος δρόμος μεγάλης κλίμακας και σημασίας που σήμερα διασχίζει την περιοχή μελέτης και την χωρίζει σε δύο περιοχές. Παρατηρείται ένας κατακερματισμός μεταξύ κενού ελεύθερου χώρου και κτισμένου περιβάλλοντος. Η πρόταση θέλει να μετατρέψει ένα κενό χώρο σε ενεργό πεδίο.

Ο δρόμος βυθίζεται εκεί όπου συναντάει τη μεγαλύτερη επιφάνεια της περιοχής μελέτης, και μια αστική πλατεία μεταξύ του Αρχαιολογικού Μουσείου και του Ινστιτούτου Φυτών γεφυρώνει το κενό τοπίο εκατέρωθεν αυτού. Ένας υπόγειος κυκλοφοριακός κόμβος συνδέει το πάρκο, το Μουσείο και το Ινστιτούτο με την πόλη και το εθνικό δίκτυο. Τα σημεία ενδιαφέροντος ενώνονται με επιφάνειες διαφορετικών χαρακτήρων που ευνοούν διαφορετικές προγραμματικές δραστηριότητες.

Προβλέπονται μεταξύ άλλων δίκτυο ποδηλατοδρόμου, πεζογέφυρα, αγορά, βοτανικός κήπος και στέγαστρο. Ένα νέο κέντρο ενεργοποιείται στα όρια της ιστορικής πόλης με την επέκτασή της.

Το τρίτο βραβείο απονεμήθηκε στην ομάδα μελέτης που απαρτιζόταν από τους αρχιτέκτονες μηχανικούς Σπυρίδωνα Μαρτίνη και Πρόδρομο Μηχαηλίδη.

Η προτεινόμενη ανάπλαση έχει πέντε βασικούς άξονες: Πόλη, Δραστηριότητες - Αναψυχή - Αθλητισμός, Πράσινο, Ιστορία - Μνήμη - Πολιτισμός και Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.

Οι παρεμβάσεις περιέχουν στοιχεία που προσδίδουν στην πρόταση βιοκλιματικό χαρακτήρα σύμφωνα με τις αρχές του βιοκλιματικού σχεδιασμού και της αειφόρου ανάπτυξης. Επιχειρείται η αύξηση του ενδιαφέροντος, ο εμπλουτισμός των χρήσεων, η φιλοξενία ποικίλων δραστηριοτήτων και η παροχή ελκυστικότερων υπηρεσιών. Ταυτόχρονα, αναμένεται η βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης σε όλες τις γειτνιάζουσες με την περιοχή ανάπλασης περιοχές, γεγονός που θα οδηγήσει στην αναβάθμισή τους.

Οι δύο βασικές επιλογές που αποτέλεσαν τον κορμό της πρότασης είναι βύθιση της Νέας Εθνικής Οδού και κατασκευή εναέριου τελεφερίκ για σύνδεση με το Μυκηναϊκό Πάρκο Βούντενης. Και τα δυο εκτιμάται πως αποτελούν στοιχεία που δεν ωφελούν μόνο το συγκεκριμένο έργο, αλλά τα πλεονεκτήματά τους επεκτείνουν την εμβέλειά τους σε ολόκληρη την πόλη.

Βάσει της πρότασης ο ποταμός Μείλιχος, αναμένεται να μετατραπεί σε ζωντανό κομμάτι της πόλης φιλοξενώντας δράσεις σχετικές με τη φύση και το περιβάλλον, ενώ θα παρέχεται δυνατότητα πραγματοποίησης μεγάλου φάσματος δραστηριοτήτων που έχουν σχέση με τον πολιτισμό, τη φύση, τις μετακινήσεις, την αναψυχή και τον αθλητισμό.

Θυμίζουμε ότι η προηγούμενη περιφερειακή Αρχή είχε δώσει τη δυνατότητα στους πολίτες να δουν τις αρχιτεκτονικές προτάσεις για την αναμόρφωση της βόρειας εισόδου της Πάτρας καθώς λειτούργησε έκθεση στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, στο ισόγειο του κτιρίου που βρίσκεται στην συμβολή των οδών Αμερικής και Αιγίου. Τότε, η Περιφέρεια πραγματοποίησε δημόσια διαβούλευση για τον χαρακτήρα που θ’ αποκτούσε το Περιαστικό Πάρκο στην βόρεια είσοδο της πόλης αλλά και το Οικοτουριστικό Πάρκο γύρω απ’ το Φράγμα Πείρου-Παραπείρου, στη λίμνη Αστερίου.

Περιαστικό Πάρκο Πολιτισμού

Σε ανακοίνωσή της, η παράταξη του Απόστολου Κατσιφάρα, «Δικαίωμα στην Πρόοδο» σε σχόλιό της, για τις ανακοινώσεις του Περιφερειάρχη Νεκτάριου Φαρμάκη για την ανάπλαση των εισόδων της Πάτρας, του Πύργου και του Αγρινίου, αναφέρει τα εξής:

«Ο Περιφερειάρχης με τυμπανοκρουσίες παρουσιάζει απλές παρεμβάσεις σε πεζοδρόμια και νησίδες ως μεγάλη αλλαγή για τη Βόρεια είσοδο της Πάτρας. Έργα για τα οποία είχαμε διασφαλίσει ως Περιφερειακή Αρχή το σύνολο της χρηματοδότησης, 8 εκ €.

Όμως, για την Πάτρα η, πραγματικά, μεγάλη αλλαγή είναι άλλη και για αυτήν ο Περιφερειάρχης δεν λέει κουβέντα.

Δεν λέει κουβέντα για τη συνολική ανάπλαση στη Βόρεια είσοδο της Πάτρας θάβοντας το μεγάλο όραμα των Πατρινών, που παρουσιάστηκε το Μάρτιο του 2019.

Κύριε Φαρμάκη, ή απλά βιάζεστε να ανακοινώσετε κάτι για τη δική σας προβολή ή δεν έχετε το όραμα και την απαιτούμενη πολιτική βούληση

για να διαμορφωθεί Περιαστικό Πάρκο στη Βόρεια είσοδο της Πάτρας

για το πως θα δημιουργηθούν πραγματικοί πνεύμονες πρασίνου

για το πως θα αναδειχθεί το Μουσείο και οι χώροι Πολιτισμού

Κύριε Φαρμάκη όσο και να προσπαθείτε να παρουσιάσετε τη συνέχιση του έργου μας ως δικό σας οραματικό οίστρο η αλήθεια θα είναι εκεί για να σας διαψεύδει.

Επιτέλους, δουλέψτε για τους πολίτες της Περιφέρειας και όχι, αποκλειστικά, για τη δική σας προσωπική προβολή.

Μπροστά είναι ο δρόμος...»