Νίκος Ασπράγκαθος

Φυσικό Αέριο (ΦΑ) και Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο (ΥΦΑ- LNG) στην Πάτρα

Νίκος Ασπράγκαθος
Τρί, 23/06/2020 - 10:12

Το Φυσικό Αέριο θεωρείται το καθαρότερο ενεργειακό καύσιμο. Οι εκπομπές θείου, αζώτου και σωματιδίων είναι κατά τάξεις μικρότερες από την καύση πετρελαίου και άνθρακα. Η εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα είναι κατά 40% λιγότερες από το πετρέλαιο και κατά 80% λιγότερες από το κάρβουνο. Επίσης είναι το οικονομικότερο καύσιμο και χρησιμοποιείται στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, τη βιομηχανία/βιοτεχνία, την γεωργική παραγωγή (θερμοκήπια), κατοικίες, εμπόριο και μεταφορές.
Η Δημοτική Αρχή, θέτοντας ως προτεραιότητα τη ζωή των λαϊκών στρώματα και τις ανάγκες τους, διεκδικεί με συνέπεια όλα αυτά τα χρόνια να φτάσει το φυσικό αέριο με αγωγό στην πόλη μας για να τροφοδοτηθούν τα λαϊκά νοικοκυριά και οι μικρές επιχειρήσεις με ασφάλεια και προστασία του περιβάλλοντος. Το αίτημα για φθηνό φυσικό αέριο, πετρέλαιο θέρμανσης και ηλεκτρική ενέργεια είναι επίκαιρο τη στιγμή που η ενεργειακή φτώχεια μαστίζει πάρα πολλά νοικοκυριά. Να κατασκευαστεί ο αγωγός παροχής Φυσικού Αερίου από Κόρινθο ώστε το Φυσικό Αέριο να φθάσει στην Πάτρα και τη Δυτική Ελλάδα με ασφάλεια και πολύ χαμηλότερο κόστος από το Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο. Να κατασκευαστούν δίκτυα με κρατική χρηματοδότηση για την παροχή Φυσικού Αερίου σε ολόκληρη την πόλη. Δωρεάν σύνδεση για όλους τους οικιακούς χρήστες, και μέτρα στήριξης των ανέργων και φτωχών νοικοκυριών για την εγκατάσταση του οικιακού εξοπλισμού. Για μας, προτεραιότητα είναι η ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών και όχι τα κέρδη των μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων.
Οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και Ν.Δ., υλοποιώντας την στρατηγική και τις οδηγίες της Ε.Ε. προχώρησαν στην απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας και την ιδιωτικοποίηση της ΔΕΠΑ, που την πληρώνει ο λαός με την παραπέρα όξυνση της ενεργειακής φτώχειας. Στην πόλη μας, χιλιάδες οικογένειες ζουν χωρίς θέρμανση γιατί δεν μπορούν να πληρώσουν ούτε για πετρέλαιο ούτε για ηλεκτρική ενέργεια. Οι κυβερνήσεις διαχρονικά, έχουν τεράστια ευθύνη γιατί δεν έχει κατασκευαστεί ακόμη αγωγός από Κόρινθο στη Δυτική Ελλάδα και τα δίκτυα για την τροφοδοσία των λαϊκών νοικοκυριών και μικρών επιχειρήσεων με Φυσικό Αέριο.
Επιβεβαίωση των παραπάνω, είναι ότι αγωγός φυσικού αερίου κατασκευάστηκε μέχρι τους Αγίους Θεόδωρους Κορινθίας, επειδή ένας από τους πιο γνωστούς επιχειρηματικούς ομίλους σχεδιάζει πλωτό τερματικό σταθμό παραλαβής, προσωρινής αποθήκευσης και αεριοποίησης Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου, χωρητικότητας 135.000 -180.000 κυβικών μέτρων, στη θαλάσσια περιοχή του Σαρωνικού Κόλπου στους Αγίους Θεοδώρους. Επίσης, αγωγός κατασκευάστηκε μέχρι την Μεγαλόπολη γιατί η ιδιωτικοποιημένη ΔΕΗ κατασκεύασε εργοστάσιο ηλεκτροπαραγωγής. Η ανάπτυξή τους, δεν είναι ούτε «δίκαιη» ούτε για «όλους», είναι για λίγους!
Η ενέργεια είναι κοινωνικό αγαθό και όχι εμπόρευμα. Αν υπήρχε Ενιαίος Δημόσιος Φορέας Ενέργειας, αυτά τα προβλήματα θα είχαν λυθεί πολύ νωρίτερα γιατί θα σχεδίαζε με βάση την ισόρροπη ανάπτυξη όλων των περιοχών της χώρας. Ο φορέας αυτός θα ανέπτυσσε την τεχνολογία και θα επεξεργαζόταν τη βελτίωση του ενεργειακού μείγματος, τη συνδυασμένη αξιοποίηση όλων των διαθέσιμων εγχώριων πηγών και τεχνολογικών λύσεων με στόχο την ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών. Όμως, ένας τέτοιος φορέας είναι ασύμβατος με το σημερινό κοινωνικό σύστημα στο οποίο κυριαρχεί το μεγάλο κεφάλαιο.

Η επικινδυνότητα του Υγροποιημένου Φυσικού
Αερίου για το λαό και το περιβάλλον

Το Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο είναι άοσμο, άχρωμο και μη τοξικό. Όμως σε κατάλληλες αναλογίες με οξυγόνο γίνεται εύφλεκτο αέριο και μπορεί να αναφλεγεί με ένα μικρό σπινθήρα. Στην ιστορία της χρήσης του, έχουν καταγραφεί περιπτώσεις πολύ σοβαρών εκρήξεων και πολλές άλλες περιπτώσεις που δυνητικά θα μπορούσαν να εξελιχθούν σε καταστροφικές.
Το 1944, στο Κλήβελαντ των ΗΠΑ, μια έκρηξη νέφους μεθανίου αποτέφρωσε 128 ανθρώπους. Στην Αλγερία το 2014 μια έκρηξη σε εγκαταστάσεις Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου σκότωσε 27 εργαζόμενους και τραυμάτισε πολύ περισσότερους. Τον Απρίλη του 2014, σε μια εγκατάσταση Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου, ιδιωτικής εταιρείας κοντά στη μικρή πόλη Plymouth της πολιτείας Washington, στις ΗΠΑ, σημειώθηκε έκρηξη, με αποτέλεσμα να τραυματιστούν αρκετοί εργάτες και να εκτοξευτούν μεταλλικά θραύσματα 100 κιλών σε απόσταση 300 μέτρων. Θραύσματα τρύπησαν μια δεξαμενή, οπότε άρχισε διαρροή και εντάθηκαν οι φόβοι για επικείμενη δεύτερη έκρηξη που θα ισοπέδωνε οτιδήποτε σε ακτίνα 1.200 μέτρων. Για δύο μέρες απομακρύνθηκαν όλοι οι κάτοικοι σε ακτίνα 3 χιλιομέτρων. Επίσης έχουν αναφερθεί πολλά «ατυχήματα» από τρακαρίσματα ή ανατροπές βυτιοφόρων Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου ή και από αστοχίες των δεξαμενών και του συστήματος μετάγγισης.
Πριν λίγες ημέρες, τουλάχιστον 19 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και σχεδόν 200 τραυματίστηκαν στην Κίνα όταν σημειώθηκε έκρηξη σε βυτίο που μετέφερε Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο ενώ καταστράφηκαν κτίρια σε σχετικά μεγάλη απόσταση. Γεγονός, στο οποίο επιμελώς απέφυγαν να αναφερθούν όσοι υπεραμύνονται της μεταφοράς και αποθήκευσης του Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου. Είτε πρόκειται για φορείς όπως η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας είτε πρόκειται για δημοτικές παρατάξεις, που εκδίδουν ανακοινώσεις επί παντός επιστητού.
Η θερμοκρασία ανάφλεξης του Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου είναι σχετικά ψηλή, συνεπώς δεν μπορεί να θεωρηθεί σαν ιδιαίτερα εύφλεκτο. Ωστόσο, αν πάρει φωτιά, είναι πρακτικά αδύνατη η κατάσβεσή της. Χρήση νερού δυναμώνει την φωτιά. Στις περισσότερες περιπτώσεις, η φωτιά σβήνει μόνο με τη εξάντληση του αποθέματος Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου.
Οι κρυογενικές θερμοκρασίες των εγκαταστάσεων Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου αποτελούν έναν ξεχωριστό σημαντικό κίνδυνο, ίσως μεγαλύτερο από αυτόν της έκρηξης ή της φωτιάς, τόσο για τους εργαζόμενους όσο και για τις υποδομές και το περιβάλλον.
Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού προγράμματος «Ποσειδών ΙΙ» στο λιμάνι της Πάτρας σχεδιάζεται η εγκατάσταση δεξαμενών υγροποιημένου φυσικού αερίου πολύ κοντά σε κατοικίες για την τροφοδοσία πλοίων που θα κινούνται με υγροποιημένο φυσικό αέριο.
Ένα από τα πρώτα λιμάνια που χρησιμοποίησαν Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο για την τροφοδοσία οχηματαγωγών, με χαρακτηριστικά συγγενή με την Πάτρα, είναι το λιμάνι της Στοκχόλμης. Όμως ο τερματικός, όπου αποθηκεύεται το Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο βρίσκεται 65 χιλιόμετρα από την Στοκχόλμη και από εκεί στην αρχή μεταφέρονταν με βυτιοφόρα οδικώς στο λιμάνι της Στοκχόλμης, για να μεταφορτωθεί, πάντα σε υγρή μορφή, στις ειδικές κρυογενικές δεξαμενές του πλοίου. Επειδή οι κίνδυνοι ήταν πολύ μεγάλοι, τώρα η τροφοδοσία γίνεται με πλοιάριο που πλευρίζει το οχηματαγωγό από την εξωτερική πλευρά και μεταφορτώνει το Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο.
Εκπρόσωποι του Sierra Club (περιβαλλοντολόγοι στις ΗΠΑ) χαρακτηρίζουν άφρονη ενέργεια το σχεδιασμό εγκαταστάσεων Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου στη δυτική ακτή των ΗΠΑ (σεισμογενής!) μετά το ατύχημα το 2011 στη Φουκουσίμα.
Ο αμερικάνικος οργανισμός SIGTTO, που είναι σύμβουλος ασφαλείας για εγκαταστάσεις Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου συνιστά μεταξύ άλλων ότι οι σταθμοί υγροποίησης φυσικού αερίου δεν επιτρέπεται να εγκατασταθούν κοντά σε κατοικημένες περιοχές ούτως ώστε να μην κινδυνεύσει καμιά ανθρώπινη ζωή και περιουσία από ενδεχόμενη διαρροή ή απελευθέρωση Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου κατά την είσοδο ή έξοδό των πλοίων μεταφοράς του.
Τα Sandia National Laboratories όρισαν για λογαριασμό του υπουργείου ενέργειας των Η.Π.Α. τις λεγόμενες Ζώνες Επικινδυνότητας (ή Ζώνη Αποκλεισμού) που απαγορεύουν την εγκατάσταση τερματικών σταθμών Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου σε απόσταση μικρότερη των 3,5 χιλιομέτρων από κατοικήσιμη ζώνη. Ουσιαστικά η Ζώνη αυτή μας δίνει την περίμετρο της περιοχής που θα πληγεί σε ενδεχόμενο ατύχημα από διαρροή. Στη σεισμογενή Πάτρα έχουμε κατοικίες σε πολύ μικρότερη απόσταση από το λιμάνι!
Είναι φανερό ότι η εγκατάσταση Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου στο λιμάνι της Πάτρας πρέπει να εμποδιστεί, γιατί ο λαός της Πάτρας δεν μπορεί να ζει με έναν εφιάλτη.
Η Δημόσια Επιχείρηση Διανομής Δικτύων Διανομής Αερίου (ΔΕΔΑ) Α.Ε. προγραμμάτιζε, από το 2016, την κατασκευή δικτύων διανομής Φυσικού Αερίου στην Πάτρα, Πύργο και Αγρίνιο σε συνεργασία με το ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας και Αιτωλοακαρνανίας με τροφοδοσία από δεξαμενές Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου χωρητικότητας160 ως 400 κ.μ. Για την Πάτρα οι δεξαμενές θα είναι 400 κ.μ.. Η ομάδα εργασίας πρότεινε θέσεις εγκατάστασης των δεξαμενών θεωρώντας τες ως «εγκαταστάσεις αποθήκευσης μέσης όχλησης». Η προβλεπόμενη χρήση αφορά οικιακούς και επαγγελματικούς καταναλωτές καθώς και δημόσιες υπηρεσίες. Το δίκτυο 120 χλμ. στην Πάτρα θα εξυπηρετεί 2.687 συνδέσεις με 2,5 νοικοκυριά ανά σύνδεση. Είναι σαφές ότι ο αριθμός των συνδέσεων είναι πάρα πολύ μικρός και επόμενα θα χρειαστεί η επέκταση του δικτύου και η εγκατάσταση επιπλέον δεξαμενών και εγκαταστάσεων αεριοποίησης, πράγμα που δείχνει τους περιορισμούς του εγχειρήματος και τα οξυμένα προβλήματα ασφάλειας που θα προκύψουν στο μέλλον.
Οι προτεινόμενες θέσεις χωροθέτησης των εγκαταστάσεων Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου στην Πάτρα είναι το Βιοτεχνικό Πάρκο Ρίου (σε απόσταση περίπου 500 μ. από το Πανεπιστήμιο), η περιοχή «επέκτασης Επιχειρηματικού Πάρκου Εξυγίανσης» (μεταξύ Βιοτεχνικού πάρκου και Δεμένικων), περιοχή παραπλεύρως Χάραδρου (1χλμ από το Πανεπιστήμιο) και περιοχή παραπλεύρως εθνικής οδού Πατρών-Τριπόλεως. Από τις 4 προτεινόμενες θέσεις θα επιλεγούν τελικά δύο, μία βόρεια και μια νότια. Η απαιτούμενη έκταση για κάθε εγκατάσταση είναι 5 στρέμματα.
Οι δεξαμενές Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου θα τροφοδοτούνται από βυτία μεταφοράς Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου από την Ρεβυθούσα, όπου οι σχετικές εγκαταστάσεις αναμένεται να ολοκληρωθούν το 2021. Τόσο οι δύο δεξαμενές με τα συστήματα αεριοποίησης, που χωροθετούνται κοντά σε κατοικίες, εργασιακούς χώρους και το πανεπιστήμιο, όσο και η μεταφορά με βυτία προκαλούν τεράστιους κινδύνους καταστροφών και απώλειας ανθρώπινων ζωών, που κάνουν απαγορευτική την προτεινόμενη χρήση Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου. Για να καλυφθεί όλη η Πάτρα θα χρειαστούν μερικές δεκάδες δεξαμενές των 400 κ.μ. εγκατασπαρμένες γύρω από την Πάτρα και κυκλοφορία αμέτρητων βυτιοφόρων! Δεν χρειάζονται σχόλια! Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη της χωροθέτησης! Φαίνεται καθαρά ότι η λύση αυτή υπονομεύει την διεκδίκηση παροχής Φυσικού Αερίου στην πόλη μας και στην Δυτική Ελλάδα, μέσω αγωγού.
Το προτεινόμενο από την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας σύμφωνο συνεργασίας, είναι απαράδεκτο γιατί όπως αναφέρεται η ΔΕΔΑ Α.Ε. θα είναι ο κύριος, νομέας και κάτοχος του έργου και ο Δήμος πρέπει να συμβάλει με δωρεάν παραχώρηση οικοπέδων, οικονομικά και τεχνικά σε ένα έργο μιας ιδιωτικής εταιρείας. Να πληρώσει ο λαός της Πάτρας και των δύο άλλων πόλεων για τα κέρδη των μετόχων και να ζει με τον κίνδυνο ενός καταστροφικού «ατυχήματος». Ζητούν από το Δήμο να εκφράσει την συμφωνία της «τοπικής κοινωνίας», που θα την ήθελαν για να παρουσιάζουν ότι όλα γίνονται με «κοινωνική συναίνεση» σε μια ταξική κοινωνία.
Δεν δεχόμαστε και είμαστε αντίθετοι με την κατασκευή του δικτύου και της εγκατάστασης των δεξαμενών Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου γιατί είναι περιορισμένος ο αριθμός των συνδέσεων, παρουσιάζει αυξημένους κινδύνους η εγκατάσταση και κυρίως η μεταφορά με βυτία Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου. Αντιστεκόμαστε στην εγκατάσταση της μονάδας υγροποιημένου φυσικού αερίου εντός του νέου λιμανιού, δίπλα σε εργατογειτονιές, σχολεία και εργασιακούς χώρους.
Η εγκατάσταση αυτή εξυπηρετεί αποκλειστικά το εφοπλιστικό κεφάλαιο και εκθέτει σε πολύ μεγάλο κίνδυνο τους κατοίκους τους εργαζόμενους και τους επιβάτες των πλοίων. Η ζωή, η υγεία και το περιβάλλον δεν μπορεί να θυσιαστούν για την κερδοφορία του εφοπλιστικού κεφαλαίου.
Είμαστε σε εγρήγορση για να αντισταθούμε σε κάθε προσπάθεια εγκατάστασης δεξαμενών και συστημάτων Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου τόσο στο λιμάνι όσο και στο Δήμο Πατρέων.
Θα ενημερώσουμε με κάθε πρόσφορο τρόπο τους συλλογικούς φορείς και τον λαό της Πάτρας για τους κινδύνους των εγκαταστάσεων υγροποιημένου φυσικού αερίου και θα διαμορφώσουμε από κοινού πλαίσιο διεκδικήσεων για την κατασκευή του αγωγού φυσικού αερίου και των δικτύων με κρατική χρηματοδότηση.

ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΝΙΚΟΣ ΑΣΠΡΑΓΚΑΘΟΥ